www.krynica.org  
 
 
Krynica-Zdrój

>> Położenie

>> Historia

>> Podstawowe Informacje

>>W skrócie

>> Galeria pod Kasztanem


Prezentacja Gminy

>> Kultura i Oświata

>> Sport

>> Historia Uzdrowiska


>> Legenda o Uzdrowieniu


>> Diabelski Kamień


Inne

>> Festiwal

>> Natura

>> Galeria 1

>> Kamera


Informator

Fragmenty książki publikowane dzięki uprzejmości córki autora
Rok wydania 1993

WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE

MOTTO:
Drodzy Przyjaciele, idąc śladami ojców naszych dbajmy, aby nasza Perła
zachowała na zawsze niepowszedni blask.
Władysław Kita


Fragmenty książki publikowane dzięki uprzejmości córki autora
Rok wydania 1993

WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE

MOTTO:
Drodzy Przyjaciele, idąc śladami ojców naszych dbajmy, aby nasza Perła
zachowała na zawsze niepowszedni blask.
Władysław Kita

Powstanie i rozwój Krynicy

Krynica była cząstką wielkiego obszaru dóbr Muszyńskich,stanowiącej dawniej nieprzebyte bory i lasy z Muszyną- miastem położonym nad rzeką Poprad i kilku osadami w górach się znajdującymi. Dobra te były własnością królówpolskich i dopiero Król Władysław Jagiełło przywilejem z 30 lipca 1391r. nadał je biskupom krakowskim na wieczystą własność.Pierwsza wzmianka historyczna o Krynicy znajduje się w przywileju biskupa Maciejewskiego z r.1547, nadającympoddanemu Dankowi prawo założenia wsi Krynicy o 7 kmieciach, wybudowania domów i młyna,wypasania200 owiec, z uwolnieniem przez 17 lat od pańszczyzny i wszelkich opłat. Nazwa Krynicy powstała niewątpliwie od zdroju,który wytryskał dużym strumieniem tuż pod wyniosłą górą lesistą, obecnym parkiem zdrojowym. Początek zdroju i początek jego własności leczniczych przystroiła legenda w szaty poetyczno - religijne. Pierwsza wiadomość o zdrojach krynickich znajduje sięw dziele księdza Rzączyńskiego z r.1921. W pośmiertnym wydaniu książki tego autora z roku 1745 są już wyraźne wzmianki oużywaniu wód krynickich w celach leczniczych. Przy pierwszym rozbiorze Polski, na podstawie konwencji między trzema zaborcami z5 sierpnia 1772r. zajęła Austria znaczną część Małopolski, razem z dobrami Muszyńskimi, a zatem i z Krynicą. Rządy swoje rozpoczęła Austria od zniesienia klasztorów i konfiskatydóbr kościelnych. To też dobra Muszyńskie a z nimi i Krynica przeszły na własność skarbu austriackiego, któty utworzyłz nich tzw. ,,fundusz religijny". Rząd austriacki, badając bogactwa zabranego kraju i dowiedziawszy się owłaściwościach wód krynickich, deleguje w latach 1788-1795 radcę górniczego i profesora Uniwersytetu Lwowskiego Haltazara Hacquet, który przeprowadza analizę wody zdroju głównego. Sam zdrój głównyz przyległymi gruntami był własnoscią włościan krynickich. Komisarz obwodowy z Nowego Sącza Franciszek Stixw.Sauenberger nabył 24 kwietnia 1793r zdrój główny i przyległe grunta w obszarze około 3 morgów, od 14 włościanza cenę 204 złp, a w roku 1800 odstąpił Zarządowi Kameralnemu Dóbr Muszyńskich nabyte grunta.W roku 1803 Zarząd Kameralny przystąpił do budowy domu o 6 pokojach i 9 komórkach łazienkowych.Frekwencja gości wynosząca początkowo 70 osób, podniosła się w r. 1805 do liczby 180.

W roku 1806 Gubernium Galicyjskie wysłało do Krynicy Komisję, a na podstawie jej sprawozdania postanowiono budowę dróg łączących Krynicę z Nowym Sączem i Duklą, budowę łazienek idomów mieszkalnych dla kuracjuszy, ocembrowanie zdrojów mineralnych, założenie parku i ustanowienie stałego lekarza zdrojowego.Skutkiem tych zarządzeń, frekwencja gości podniosła się znacznie i w r. 1810 wynosiła 532 osoby, a ilość wysyłanej wody mineralnej doszła do 15 000 flaszek rocznie W tym czasie wybudowano murowaną stajnię i wozownię,
zwaną później domem ,,Pod zamkiem" /zburzonym w r.1932/. Wybudowano też dom ,,Pod Czarnym Orłem" i ,,Dom Komisyjny", w którym od r. 1855 mieścił się Sąd Powiatowy i Urząd Podatkowy,przeniesiony w roku 1890 do Muszyny. Dom Komisyjny przebudowano na szkołę powszechną. Z powodu wojen napoleońskich i innych ówczesnych nieszczęść krajowych, Krynica chyli się ku upadkowi w dość szybkim tempie.Oddawana w dzierżawę jako przedsiębiorstwo prywatne, wyzyskiwana przez dzierżawców często się zmieniających doszła do tego, że w r. 1852 postanowiono rozebranie wystawionych budynków i skasowanie raz na zawsze zakładu zdrojowego. Po ustąpieniu jednak ostatniego dzierżawcy Krynica przeszła pod bezpośredni zarząd prefektury dóbr Muszyńskich i mimo znacznego zniszczenia, zaczęła się podnosić, co wpłynęło decydująco na zaniechanie zamiaru z r. 1852. W r. 1856 delegujerząd komisję do Krynicy pod przewodnictwem prof.dr Jozefa Dietla i to staje się początkiem nowegorozwoju zdrojowiska.Postulaty tej nowej komisji były w dość szybkim tempie przez rząd wykonywane.Wybudowano przy deptaku 3 domki: "Pod Topolami" , "Pod Szwajcarem i "Pod Trąbką", podwyższono o piętro dom"Pod Zamkiem", ujęto zdrój główny w kamienną cembrzynę, wybudowano kaplicę,otwarto aptekę. Budowę łazienek istniejących do dziś pod nazwą "Stare Łazienki" rozpoczęto dopiero w r.1863, a ukończono w r. 1886. Koszt budowy wynosił 150 000 zł. Po ukończeniu łazienk ożywił się bardzo ruch budowlany w Krynicy. Rząd sprzedał w r.1869 13 placów pod budowę will. Podczas, gdy w r. 1856 było w Krynicy 57 wszystkich pokoi dla gości, to już w roku 1873 w 66 domach było razem 630 pokoi gościnnych. cdn...

Untitled Document

Zobacz